Wednesday, February 17, 2010

Ranthambore National Park


FROM 15TH JAN 2010 TO 18TH JAN 2010




We left Jaipur on 15th Jan 2010 by MaruSagar Expresee by 10.20 am and reached Sawai Madhopur by 12-45 afternoon. We had booked the Safari trips through online by (for further enquiries clarifications anyone can connect to the website or email to

First trip in the Afternoon of 15th Jan 2010, We had Alloted Route No. 4 :

This route has beautiful lakes of Ranthambore.
The three big lakes - Padam Talab (meaning Lake), Malik Talab and Raj Bagh are the water bodies providing life to the fauna of the park and to the aquatic vegetation like lotus, lilies and duckweeds. Chambal River in the north, Banas River in the south and around six artificial lakes are some of the other water bodies in the Ranthambore. The national park remains open for tourists, between the months of October and June. Apart from the Royal Bengal Tiger, the park is a haven for large number of other animals and birds, which also fall a prey to Tiger.

They are : Rajbagh Lake.,

Rajbagh is the second largest lake among the three lakes in Ranthambore. Rajbagh Talao has whippings that protract to the bulge of the lake. The water plants in the lake offer the mud deer with indolence to tickle on. Tigers can rarely be seen near Rajbagh Talao.

Padam Talao :is is the largest of the lakes present in the park. The famous and beautiful Jogi Mahal is located at the very edge of this lake. When in season, the water lilies that give the lake it's name, can be seen in plenty. In the early hours of the morning and just before sunset, animals can be seen in large numbers on the lake side. It is in the shallow waters of this lake that the famous "lake hunters" of Ranthambore operate, the most legendary of which was the tiger, Genghis. It is also along this lake's edges that the rare sighting of the chinkara is most probable

Mallik Talao

The Safari on Route no.3 was worth that day, as we took pictures of Sambhars , treepies , Bar headed geese etc., with some landscapes too. According to me route 3 is one of the best routes in the park.

In the Rajbagh Lake we shot some pics of Sambar and some species of Birds and then moved towards Mallik Talau here we captured Bar Headed Goose and Brahmini Ducks, Hoopoe,and friendly bird like Treepie's

16th Jan 2010- Day 2 (Morning Trip No-2) : Alloted Route no 4 Guide:
We found Chitals & Sambars. After shooting pictures of the sighted some species of birds, we had to returned back empty handed (I mean not much of shooting the pics)

Day 2 (Evening Trip No-3) : Alloted Route No 4: Guide:

In the afternoon, it was lucky. we were shooting some birds like brahmni ducks, cormonant, and Sambars near Mallik talao in route 4, suddenly a gypsy,far away place gave us a signal, our gypsy driver went there in a moment. And we were amazed to witness a royal tigress sitting in a bush. It was T-17. After 30 mins, it came out of the bush and followed the path along with the gypsies.

After a while the tigress waited patiently to hunt a sambar,nearly for 15-20 mts, but at certain point of time an alarm call was heard and sambars took to their heels. After the majesticanimal's sighting we returned back.

Day 3 (Morning Trip No.4) Alloted Route No. 2: Guide :Mr. Salim Ali.: As soon as we entered the Entry Gate, a gigantic Nilgai was in the road, we had to remove the camera, till then it was on the road, we shoot some pics of nilgai and moved forward in search of sigthing, after a while, suddenly a male tiger came out of the bush. It was T-23 male.

Day 3 (Evening Trip No. 5) Alloted Route No. 1

The Route was backside of the Fort Area, where we found nothing but Wild Boars and Languors

Day 4 (Morning Trip No. 6) Alloted Route No. 5

The second leg of our trip. It was very cold in the morning. It was a fog hit day. We got up the gypsy and went inside the forest, we heard alarm calls given by Chitals and Langurs, suddenly the beautiful queen T-17 appeared on the road. We went through the mist under a very less viewing distance due to the mist. The entire forest area was covered under the clouds when we went up hill atop. After a Break near Forest Guards Room and continued the safari... After that we drove further, went up the hill and our gypsy got struck on hill for few minutes, later our Driver Bhaiyya managed and we came back we had a nice safari and took few landscape pictures including the Human Friendly TREEPIE Bird. after lunch in our hotel we had a nice sightings of birds including Kingfisher, Hoopoe,Red Vented Bulbul, Spotted Owlet etc we had a nice afternoon after lunch

Day 4 ( Evening Trip No. 7) Alloted Route No 4 :

It is a highlight to see the Tigers in their natural habitat and multiple safari's might be necessary.

Ranthambore National Park is one of the top places to see a tiger in its natural environment in India. The usual way of spotting a tiger is to take a jeep safari though the park. However, lately visitors haven't had to go looking for tigers in Ranthambore. They've been venturing so close to the edge of the park that guests have been able to see them from their hotels.
This is taken to be a good sign in terms of the tiger population at the park as tigers are territorial, and apparently venture out of the core area in search of space and prey.
As a Gist of our Tour We had sighted following gigantic animal of Ranthombore and Various Species of Birds

15.01.10 – Route # 3
16.01.10 – Route # 4 (sighted T17 & T 28)
17.01.10 – Route # 2 (Sighter T23 & T13)
17.01.10 – Route # 1 (did not sight Tigers)
18.01.10 – Route # 5 (sighted T17 again)
18.01.10 – Route # 4 (sighted again T17)

In route # 3, you see Padam Lake, Rajbagh & Malik Lake


owner by Mr. Sushil Singh Chauhan (Bhaiya) .
His contacts are : 00917462-222212 / 09414307921

Full Information about Ranthtamobe National Park (RNP)
Location: East Rajasthan, 11km away from Sawai MadhopurClothing : Summer : light tropical :Location: East Rajasthan, 11km away from Sawai MadhopurClothing : Summer : light tropical :

Climate: Summer : (42oc max and 22oc min),
Winter: (20oc max and 11oc min)
Rainfall : 68 cms
Winter : Light wollen

Ranthambore National Park (STD Code 07462)1955 as a sanctuary, 1973 as a tiger reserve, Area : 400 sq km approx./ 39,200 hectares.

Established :
1981 as a national park.Park Safari Timings in Ranthambhore
National Park:Months Morning Afternoon
er-March 0600-0900 21500-1800hrs

April-June 0630-0930 1530-1800 hrs
Access : Fly toJaipur (the closest airport) and drive to Ranthambore (165 kms) By train :

Ranthambore National Park is approx. 12 km from the Sawaimadhopur Railway station, that lies on the Delhi to Mumbai trunk route.
Languages: Hindi, Rajasthani and English

Best Time to visit: October to March
Major Attractions: Ranthambhore National Park, Ranthambhore Fort, Raj
Bagh Talab, Jogi Mahal, Padam Talab, Malik Talab, Jain Temples, etc

ANTHAMBORE NATIONAL PARK : is one of the prime examples of Project Tiger’s conservation efforts in Rajasthan. The forests around the Ranthambore Fort were once, the private hunting grounds of the Maharajas of Jaipur. The desire to preserve the game in these forests for sport, was responsible for their conservation, and subsequent rescue by Project Tiger.
The Park sprawls over an estimated area of 400 sq kms. Steep crags embrace a network of lakes and rivers, and a top one of these hills, is the impressive Ranthambore Fort, built in the 10th century. The terrain fluctuates between impregnable forests and open bushland. The forest is the typically dry deciduous type, with dhok, being the most prominent tree. The entry point to the Park, goes straight to the foot of the fort and the forest rest house, Jogi Mahal. The latter boasts of the second-largest banyan tree in India. The Padam Talab, the Raj Bagh Talab and the Malik Talab are some of the lakes in the area, that attract the tiger population. They have been spotted at the edges of these lakes, and Jogi Mahal itself. Old crumbling walls, ruined pavilions, wells, and other ancient structures stand witness to the region's glorious past. The entire forest is peppered with the battlements and spillovers of the Ranthambore Fort - tigers are said to frequent these ruins, too. As a result of stringent efforts in conservation, tigers, the prime assets of the Park, have become more and more active during the day. More than in any other park or sanctuary in India, tigers are easily spotted here in daylight. They can be seen lolling around lazily in the sun, or feverishly hunting down Sambar around the lakes.

Hanuman Langur, Sloth Bear, Common Palm Civet,Ruddy Mongoose, Caracal, Fishing Cat,Wild Boar Nilgai Indian porcupine,Golden Jackal Ratel Small Indian Mongoose, Striped Hyena, Jungle Cat, Leopard,Chital, Indian Gazelle Indian Hare,Bengal Fox, Small Indian Civet ,Indian Grey Mongoose, Leopard Cat, Wild Cat, Tiger,Sambar, Northern Palm Squirrel

Tariff Per Seat in Indian Rupees.
Park Visit Charges For Canter (Diesel)

Indian - 334.00
Indian Student - 313.00
Non-Indian - 513.00

Park Visit Charges For Gypsy
Indian - 429.00
Indian Student - 408.00
Non-Indian - 608.00

Park Visit Charges For Canter (Petrol)
Indian - 364.00
Indian Student - 344.00
Non-Indian - 544.00

In the afternoon, This is also one of the most beautiful routes of Ranthambhore. Before the Forest Check Point enroute to safari, we found plumhead parakeets, While driving, the driver noticed few pug marks. We waited for a while and again T-17 appeared. On the D-Day of our Safari (I mean the last trip), it was T-17 gave darshan and walked besides our Gypsy and then took a turn and went towards other area not belonging to T-17. That was an amazing experience, The Sighting and Lighting for our Photographs was one of the best.

Friday, February 12, 2010

My Family

Ma-Ne Family- (Ma nu + Ne ha)

Malini (Wife),
Manu.S(Son) &
Neha.S (Daughter)
ಕೈಲಾಸ ಮಾನಸ ಸರೋವರ ಯಾತ್ರೆ

Mt. Kailash Manasarovar Holy Yatra

ಇತ್ತೀಚಿಗೆ ೨೦೦೮ನೇ ಸಾಲಿನ ಸೆಪ್ಟಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಕೈಲಾಸ ಮಾನಸ ಸರೋವರ ಯಾತ್ರೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದ ತಮ್ಮ ಅನುಭವವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

Where the Heaven meets the Earth

The trip of a lifetime...or many lifetimes -An Ultimate & A Blissful Yatra

"Conventional wisdom says a single circuit of Mt. Kailash wipes out the sins of a lifetime, 108 parikramas guarantees enlighttenment. A ritual bath in the sacred Manasa Sarovar lake will deliver a pilgrim to Brahma's paradise and a drop drink of its water relinquishes the sins of hundred lifetimes."

"There are no mountains like the Himalaya, for in them are Kailash and Mansarovar. As the dew is dried up by the morning Sun, so are the sins of mankind dried up by the sight of the Himalaya." -Skanda Puran

ಜೀವನದ ಸಾರ್ಥಕತೆ ಅಂದರೆ ಕೈಲಾಸ ಮಾನಸ ಸರೋವರ ಯಾತ್ರೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು.ಈ ಯಾತ್ರೆಯ ಅನುಭವ ಅವರ್ಣನೀಯ.ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರು ಅನುಭವಿಸಲೇಬೇಕಾದ ಬಗೆ ಬಗೆಯ ವಿಚಾರಗಳು ಈ ಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿವೆ.ಕೈಲಾಸ ಮಾನಸ ಸರೋವರದ ವರ್ಣನೆ ಮತ್ತು ಹಿರಿಮೆಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿಯೇ ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಕೈಲಾಸ ಮಾನಸ ಸರೋವರವು ಚೀನಾ ದೇಶದ ಟಿಬೆಟ್ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಯಾತ್ರೆಯು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದವರಿಗೆ ಅಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದ್ದು ಅಲ್ಲಿನ ಪರಿಸರ ಅಂದರೆ ಭೂಮಿ ಜಲ ಅಗ್ನಿಗಳ ಉಪಯೋಗದಿಂದ ಆ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಪಾವಿತ್ಯ್ರತೆ ಹೆಚ್ಚಿದೆ. ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ದೊರಕುವ ಅಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಉನ್ನತಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅವಿಸ್ಮರಣೀಯ ಘಟನೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯಬಲ್ಲದು. ಮಾನಸ ಸರೋವರವು ಅತಿ ಪವಿತ್ರವಾದದ್ದು. ಇದು ಬ್ರಹ್ಮನ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ನಿಮಾಣವಾದ್ದರಿಂದ ಸಕಲ ವೇದ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಸಾರವೂ ಈ ಮಾನಸ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗಿ ಸಕಲ ಪಾಪಗಳೂ ಪರಿಹಾರವಾಗಿ ಮೋಕ್ಷ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗುವುದು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ.ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸರೋವರದ ಪರಿಸರವು ಅವಶ್ಯಕವಾದ ಆನಂದದ ಅನುಭೂತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಮಾನಸ ಸರೋವರ ಹಾಗೂ ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತ ಒಂದೇ ತಾಣದಲ್ಲಿದ್ದು ಕೇವಲ ೩೦ ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಮಾನಸ ಸರೋವರದಿಂದ ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತದ ದೃಶ್ಯ ವೀಕ್ಷಣೆ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಬಣ್ಣಿಸಲಸಾಧ್ಯ ಮತ್ತು ಅವರ್ಣನೀಯ.

ಮಾನಸ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ,ಪೂಜಾ ಕೈಂಕರ್ಯ,ತರ್ಪಣದ ನಂತರ ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತದ ಪರಿಕ್ರಮ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತವು ಪಾರ್ವತಿ ಪರಮೇಶ್ವರರ ವಾಸ ಸ್ಥಾನ ಶಿವಶಕ್ತಿಯ ಸಂಗಮ ಹಾಗಾಗಿ ಜೀವಾತ್ಮ-ಪರಮಾತ್ಮರ ಐಕ್ಯಸ್ಥಾನ.

ಕೈಲಾಸ ಮಾನಸ ಸರೋವರದ ಯಾತ್ರೆಯು ಯಾವುದೇ ದುರ್ಗಮ ತಾಣಗಳ ಸಾಹಸ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯೇನಲ್ಲ. ಅಸಾಧಾರಣ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ನಮಗರಿವಿಲ್ಲದಂತೆಯೇ ಬಂದೊದಗು
ತ್ತವೆ. ಹಾಗಾಗಿ ನಮಗೆ ಶಕ್ತವಾದಷ್ಟು ಪರಿಕರಗಳೊಂದಿಗೆ ಇಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಅಥವಾ ಸಹಿಸಿಕೊಂಡು ಮುಂದುವರೆಯಲು ತಯಾರಿರಬೇಕು. ಎಲ್ಲರ ಅನುಭವದ ಪ್ರಕಾರ ಕೈಲಾಸ ಮಾನಸ ಸರೋವರ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರ.ಯಾವುದೇ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರಿರಲೀ, ನಿರೀಶ್ವರವಾದಿಯಾಗಿರಲಿ. ಯಾತ್ರಿಕನು ತನಗೆ ತಿಳಿದೋ ತಿಳಿಯದೆಯೋ ಒಂದು ದೈವೀಶಕ್ತಿ ಅಜ್ಞಾತ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಆಕರ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಚಿತ್ತ ಏಕಾಗ್ರತೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳದೇ ಹಿಮಾಲಯದಿಂದ ಅನತಿ ದೂರದಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ಹಿರಿಮೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ವೈಭವದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ವಿಶಾಲವಾದ ಟಿಬೆಟ್ ಮೈದಾನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಚುಂಬಿಸುವಂತೆ ಸದಾ ಹಿಮಾಚ್ಛಾದ್ರಿತವಾಗಿ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿ ವಿಶ್ವದ ಕೇಂದ್ರ ಬಿಂದುವಾಗಿ ವಿಜೃಂಬಿಸುತ್ತದೆ.

ಕೈಲಾಸ ಮಾನಸ ಸರೋವರ ಯಾತ್ರೆ ಎರಡು ಮಾರ್ಗಗಳಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಮೊದಲನೆಯದು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಆಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಾರ್ಗ ದೆಹಲಿ-ಆಲ್ಮೋರ ಮೂಲಕ ಹಿಮಾಲಯವನ್ನು ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಕಾಳೀ ನದಿಯಂಚಿನಲ್ಲಿ ಹಿಮಾಲಯವನ್ನು ದಾಟಿ ಟಿಬೆಟ್ ಪ್ರದೇಶದ ಮೂಲಕ ಕೈಲಾಸ ಮಾನಸ ಸರೋವರವನ್ನು ಸಂದರ್ಶಿಸಿ ಪುನಃ ಅದೇ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಹಿಂತಿರುಗುವುದು. ಇದಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗುವ ಕಾಲಾವಕಾಶ ೩೦ ದಿನಗಳು. ಇದಕ್ಕೆ ತಗಲುವ ವೆಚ್ಚ ಸುಮಾರು ೬೦,೦೦೦ ದಿಂದ ೭೦,೦೦೦ ರೂಪಾಯಿಗಳು.
ಎರಡನೇ ಮಾರ್ಗ ನೇಪಾಳದ ಕಠ್ಮಂಡುವಿನಿಂದ ಖಾಸಗಿ ಯಾತ್ರೆ ವಿಮಾನ ಹಾಗೂ ಬಸ್ ಮೂಲಕ ಕಠ್ಮಂಡು ಹಾಗೂ ಚೀನಾದ ಗಡಿಭಾಗವಾದ ನ್ಯಾಲಮ್ ನಿಂದ ಜಾಂಗ್ಮೂ ಮೂಲಕ ಲ್ಯಾಂಡ್ ರೋವರ್ ವಾಹನಗಳಲ್ಲಿ ಮಾನಸ ಸರೋವರದ ದಡದವರೆಗೆ (೧೨೦೦ ಕಿಮಾ) ಪ್ರಯಾಣಿಸಿ ನಂತರ ಮೂರು ದಿನಗಳ ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತದ ಪರಿಕ್ರಮ (ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ) ಒಟ್ಟು ೬೦ ಕಿಮೀ ನಡಿಗೆಯ ಮೂಲಕ ಒಟ್ಟು ೨೦,೦೦೦ ಅಡಿಗಳ ಎತ್ತರದಿಂದ ಹಾದು ಹೋಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.ನಂತರ ಬಂದ ದಾರಿಯಲ್ಲೇ ಹಿಂತಿರುಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗುವ ಕಾಲಾವಕಾಶ ೧೬ ದಿನಗಳು (ವಿಮಾನಯಾನ ಮೂಲಕ) ೧೮-೨೦ ದಿನಗಳು (ವಿಮಾನಯಾನ-ರೈಲು ಮುಖಾಂತರ)ಇದಕ್ಕೆ ತಗಲುವ ವೆಚ್ಚ ಸುಮಾರು ೮೦,೦೦೦ ರೂಪಾಯಿಗಳು.


ಮಾನಸರೋವರ ಟಿಬೆಟ್ ನ ಲ್ಹಾಸಾ ದಿಂದ ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ಕಿ.ಮೀ.ದೂರದಲ್ಲಿ ಹಿಮಾಲಯದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಸಿಹಿನೀರ ಸರೋವರ. ಮಾನಸಸರೋವರದ ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ರಾಕ್ಷಸತಾಲ್ ಎಂಬ ಇನ್ನೊಂದು ಸರಸ್ಸು ಮತ್ತು ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತಗಳಿವೆ.

ಮಾನಸಸರೋವರವು ಸಮುದ್ರಮಟ್ಟದಿಂದ ೪೫೫೬ ಮೀ. ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ
ಅತಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಸಿಹಿನೀರಿನ ಸರಸ್ಸು. ಮಾನಸಸರೋವರದ ಆಕಾರ ಸರಿಸುಮಾರು ವರ್ತುಲ. ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಮಾನಸಸರೋವರವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಸಿಂಧೂನದಿ, ಸಟ್ಲೆಜ್ ನದಿ, ಕರ್ನಾಲಿ ನದಿ ಮತ್ತು ಯಾರ್ಲುಂಗ್ ತ್ಸಾಂಗ್ಪೋ ನದಿ (ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ನದಿ)ಗಳೆಲ್ಲವೂ ಮಾನಸಸರೋವರದ ಆಸುಪಾಸಿನಲ್ಲಿ ಉಗಮಿಸುತ್ತವೆ.

ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮಹತ್ವ
ಮಾನಸಸರೋವರ ಮತ್ತು ಕೈಲಾಸಪರ್ವತಗಳು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವ ಹೊಂದಿವೆ. ಭಾರತ, ಟಿಬೆಟ್ ಮತ್ತು ನೆರೆಹೊರೆಯ ದೇಶಗಳಿಂದ ಸಹಸ್ರಾರು ಜನರು ಈ ಎರಡೂ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಕೈಗೊಳ್ಳುವರು. ಮಾನಸಸರೋವರದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮತ್ತು ಸರಸ್ಸಿನ ಜಲವನ್ನು ಪಾನಮಾಡುವುದರಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳಿಂದ ವಿಮೋಚನೆ ದೊರೆಯುವುದೆಂದು ಶ್ರದ್ಧಾಳುಗಳ ನಂಬಿಕೆ.ಭಾರತ ಸರಕಾರದ ನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷವೂ ಇಲ್ಲಿಗೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಕಾರ ಈ ಸರಸ್ಸು ಮೊದಲಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಮಾನಸಸರೋವರವೆಂಬ ಹೆಸರು ಈ ಸರಸ್ಸಿಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಪ್ರತಿ ದಿನ ಬ್ರಾಹ್ಮೀ ಮುಹೂರ್ತದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ಸ್ನಾನಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಸರೋವರಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸುವರೆಂಬುದು ಇನ್ನೊಂದು ನಂಬಿಕೆ. ಬೌದ್ಧಧರ್ಮೀಯರಿಗೂ ಈ ಸ್ಥಾನ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರ. ರಾಣಿ ಮಾಯಾ ಬುದ್ಧನನ್ನು ಅನವತಪ್ತ ಅಥವಾ ಅನತೊತ್ತ ಎಂದು ಬೌದ್ಧರಿಂದ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದಳೆಂದು ಒಂದು ನಂಬಿಕೆ.ಈ ಸರೋವರದ ದಡದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬೌದ್ಧವಿಹಾರಗಳಿವೆ.

ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತವು ಟಿಬೆಟ್ ನ ಹಿಮಾಲಯ ಶ್ರೇಣಿಯ ಗಾಂಗ್ ಡೈಸ್ ಸರಣಿಯ ಒಂದು ಶಿಖರ.ಈ ಪರ್ವತಪ್ರದೇಶವು ಏಷ್ಯಾದ ಹಲವು ಮಹಾನದಿಗಳಿಗೆ ಮೂಲಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ. ಸಿಂಧೂ ನದಿ, ಸಟ್ಲೆಜ್ ನದಿ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ಈ ಆಸುಪಾಸಿನಲ್ಲಿಯೇ ಉಗಮಿಸುತ್ತವೆ. ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವು ಹಿಂದೂ, ಬೌದ್ಧ, ಜೈನ ಮತ್ತು ಬಾನ್ ಧರ್ಮೀಯರಿಗೆ ಪವಿತ್ರ ತಾಣವಾಗಿದೆ. ಹಿಂದೂ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವು ಪರಶಿವನ ನೆಲೆ. ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವು ಟಿಬೆಟ್ ನಲ್ಲಿ ಮಾನಸಸರೋವರ ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸ್ ತಾಲ್ ಗಳ ಮಗ್ಗುಲಲ್ಲಿದೆ.

ಕೈಲಾಸಪರ್ವತದ ಆರೋಹಣವನ್ನು ಮಾಡಿದುದರ ಬಗೆಗೆ ಯಾವುದೇ ದಾಖಲೆಗಳಿಲ್ಲ.
ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮೀಯರು ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವನ್ನು ಅತಿ ಪವಿತ್ರ ತಾಣವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವುದರಿಂದಾಗಿ ಈ ಪರ್ವತವನ್ನು ಏರಲು ಯಾರಿಗೂ ಅನುಮತಿ ದೊರೆಯುವುದಿಲ್ಲ.ಹೀಗಾಗಿ ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ಶಿಖರಗಳ ಪೈಕಿ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವೊಂದು ಮಾತ್ರ ಆರೋಹಿಸಲ್ಪಡದೇ ಉಳಿದಿದೆ. ಶಿಖರವು ಸಮುದ್ರಮಟ್ಟದಿಂದ ೨೧,೭೭೮ ಅಡಿಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆಯೆಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ


ಕೈಲಾಸ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಫಟಿಕ ಎಂಬ ಅರ್ಥವು ಇದೆ. ಟಿಬೆಟನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪರ್ವತದ ಹೆಸರು ಗಾಂಗ್ಸ್ ರಿನ್-ಪೋ-ಚೆ. ಇದರ ಅರ್ಥವು "ಹಿಮದ ರತ್ನ" ವೆಂದಾಗುವುದು. ಇನ್ನೊದು ಸ್ಥಳೀಯ ಹೆಸರು ಟಿಸೆ. ಜೈನ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವನ್ನು ಅಷ್ಟಪಾದ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವ
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲ
ಕೈಲಾಸಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪತ್ನಿ ಪಾರ್ವತಿ ಮತ್ತು ಪುತ್ರರಾದ ಕಾರ್ತಿಕೇಯ ಮತ್ತು ಗಣೇಶರೊಂದಿಗೆ ಪರಶಿವ.

ಹಿಂದೂಧರ್ಮದ ಪ್ರಕಾರ ಪರಶಿವನು ಕೈಲಾಸಪರ್ವತದ ಶಿಖರದ ಮೇಲೆ ಹಿಮವಂತನ ಪುತ್ರಿ ಪಾರ್ವ
ತಿಯೊಂದಿಗೆ ನೆಲೆಸಿರುವನು. ಶಿವನು ಇಲ್ಲಿ ಸದಾ ಧ್ಯಾನಮಗ್ನನಾಗಿರುತ್ತನೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಧನಾಧಿಪತಿ ಕುಬೇರನ ನೆಲೆಯು ಸಹ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತದ ಸನಿಹದಲ್ಲಿಯೇ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.ಹಿಂದೂಧರ್ಮದ ಅನೇಕ ಶಾಖೆಗಳು ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವನ್ನು ಸ್ವರ್ಗ, ಆತ್ಮದ ಅಂತಿಮ ನೆಲೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದ ಪರಮೋನ್ನತ ಅಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕೇಂದ್ರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತವೆ. ವಿಷ್ಣುಪುರಾಣದ ಪ್ರಕಾರ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವು ಜಗತ್ತಿನ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಅದರ ನಾಲ್ಕು ಮುಖಗಳು ಸ್ಪಟಿಕ, ಪದ್ಮರಾಗ, ಸ್ವರ್ಣ ಮತ್ತು ನೀಲವೈಢೂರ್ಯದಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವು ಜಗತ್ತಿನ ಆಧಾರಸ್ಥಂಭ. ಅದರ ಎತ್ತರ ೮೪೦೦೦ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು. ಅದು ವಿಶ್ವಮಂಡಲದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದು ಪದ್ಮಾಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿರುವ ಆರು ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಗಳ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಕೈಲಾಸಪರ್ವತದಿಂದ ಹೊರಹರಿಯುವ ನಾಲ್ಕು ನದಿಗಳು ನಾಲ್ಕೂ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರವಹಿಸಿ ಜಗತ್ತನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಿವೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ಅತಿ ಪ್ರಮುಖ ಶಿಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೊರೆದು ಮಾಡಿರುವ ದೇವಾಲಯವೆಂದರೆ ಎಲ್ಲೋರಾದ ಕೈಲಾಸ ದೇಗುಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವೇ ಸ್ಫೂರ್ತಿ. ಈ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಅನೇಕ ಶಿಲ್ಪಗಳು ಶಿವಪಾರ್ವತಿಯರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಘಟನಾವಳಿಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ಪೈಕಿ ರಾವಣನು ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವನ್ನು ಬುಡಸಮೇತ ಕೀಳಲು ನಡೆಸಿದ ಪ್ರಯತ್ನವೂ ಒಂದು.

ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತ

ತಾಂತ್ರಿಕ ಬೌದ್ಧರು ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವು ಪರಮೋನ್ನತ ಆತ್ಮಾನಂದವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಡೆಮ್ ಚೋಕ್ ಬುದ್ಧನ (ಡೆಮ್ ಚೋಗ್ ಮತ್ತು ಚಕ್ರಸಂವರ ಎಂಬ ಇತರ ಹೆಸರುಗಳು ಈತನಿಗೆ) ನೆಲೆಯೆಂದು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ತಾಂತ್ರಿಕ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮದ ಮುಂದಾಳಾಗಿದ್ದ ಮಿಲರೇಪನು ಬಾನ್ ಧರ್ಮದ ನಾಯಕನಾಗಿದ್ದ ನಾರೋ-ಬೊಂಚುಂಗ್ ನಿಗೆ ಸವಾಲೆಸೆಯಲು ಟಿಬೆಟ್ ಗೆ ಆಗಮಿಸಿದನು. ಈರ್ವರ ಮಧ್ಯೆ ಮಾಯಮಂತ್ರಗಳ ತೀವ್ರ ಕದನ ನಡೆದು ಯಾರೂ ಜಯ ಸಾಧಿಸಲಾಗಲಿಲ್ಲ.ಕೊನೆಗೆ ಇಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಯಾರು ಕೈಲಾಸಪರ್ವತದ ಶಿಖರವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ವೇಗವಾಗಿ ತಲುಪುವರೋ ಅವರೇ ವಿಜಯಿಯಾಗುವರೆಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲಾಯಿತು. ನಾರೋ-ಬೊಂಚುಂಗ್ ಮಾಯಾಪಾತ್ರೆಯೊಂದರ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು ಶಿಖರದತ್ತ ಧಾವಿಸತೊಡಗಿದರೆ ಮಿಲರೇಪನು ಮೌನವಾಗಿ ಕುಳಿತು ಧ್ಯಾನಮಗ್ನನಾದನು. ಆದರೆ ನಾರೋ-ಬೊಂಚುಂಗ್ ಇನ್ನೇನು ಶಿಖರವನ್ನು ಮುಟ್ಟಬೇಕೆನ್ನುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಮಿಲರೇಪನು ಎದ್ದು ಸೂರ್ಯಕಿರಣಗಳ ಮೇಲೇರಿ ಶಿಖರವನ್ನು ಮೊದಲು ತಲುಪಿ ಸ್ಫರ್ದೆಯಲ್ಲಿ ವಿಜಯಿಯಾದನು. ಈತನಿಂದ ಟಿಬೆಟ್ ಗೆ ತಾಂತ್ರಿಕ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮವು ಆಗಮಿಸಿತೆಂದು ನಂಬಿಕೆ. ( ಸೂಚನೆ : ಟಿಬೆಟ್ ಗೆ ತಾಂತ್ರಿಕ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮವನ್ನು ತಂದವನು ಮಲಿರೇಪನೋ ಅಥವಾ ಪದ್ಮಸಂಭವನೋ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಗೊಂದಲವಿರುವುದು.)


ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವನ್ನು ಅಷ್ಟಪಾದವೆಂದು ಕರೆಯುವ ಜೈನರು ತಮ್ಮ ಧರ್ಮದ ಮೂಲಪುರುಷ ಋಷಭದೇವನು ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಾಣ ಹೊಂದಿದನೆಂದು ನಂಬುವರು.

ಬಾನ್ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ

ಟಿಬೆಟ್ ನಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮಕ್ಕಿಂತ ಹಿಂದಿನದಾದ ಬಾನ್ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಕಾರ ಈ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಒಂಭತ್ತು ಅಂತಸ್ತಿನ ಸ್ವಸ್ತಿಕ ಪರ್ವತವು ವಿಶ್ವದ ಸರ್ವ ಅಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿಗಳ ನೆಲೆ.


ಸಹಸ್ರಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಡೆದು ಬಂದಿರುವ ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿಕರು ಕೈಲಾಸಪರ್ವತಕ್ಕೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಕೈಗೊಳ್ಳುವರು. ಹಲವು ಧರ್ಮದ ಶ್ರದ್ಧಾಳುಗಳು ಕೈಲಾಸಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಸುತ್ತುಬರುವುದು ಒಂದು ಪಾವನ ಕಾಯಕವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಿಂದೂಗಳು ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧರು ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣವಾಗಿ ಸುತ್ತು ಬಂದರೆ ಜೈನರು ಮತ್ತು ಬಾನ್ ಧರ್ಮೀಯರು ಕೈಲಾಸಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಅಪ್ರದಕ್ಷಿಣವಾಗಿ ಸುತ್ತು ಬರುತ್ತಾರೆ. ಪರ್ವತವನ್ನು ಒಂದು ಬಾರಿ ಸುತ್ತಿಬರಬೇಕಾದರೆ ೫೨ ಕಿ.ಮೀ. ಗಳಷ್ಟು ಉದ್ದದ ದಾರಿಯನ್ನು ಕ್ರಮಿಸಬೇಕಾಗುವುದು.

ಕೆಲವು ಯಾತ್ರಿಕರು ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವನ್ನು ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಿಬರಬೇಕೆಂದು ನಂಬುವರು.ಆದರೆ ಒರಟು ಮೇಲ್ಮೈ, ಉನ್ನತಪ್ರದೇಶದಲ್ಲುಂಟಾಗುವ ಅಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಕೂಲ ವಾತಾವರಣಗಳಿಂದಾಗಿ ಇದು ಕಠಿಣಸಾಧ್ಯ ಮತ್ತು ಕೆಲವೇ ಕೆಲವ
ರು ಮಾತ್ರ ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸುವರು. ಕೆಲವು ಭಕ್ತರು ಇಡೀ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಅಂಗಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ಸಹ ಮಾಡುವರು. ಈ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಹೆಜ್ಜೆಗೊಮ್ಮೆ ಭಕ್ತರು ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ದೀರ್ಘದಂಡ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡಿ ಆ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಬೆರಳಿನಿಂದ ಗುರುತಿಸಿ ನಂತರ ಮಂಡಿಯೂರಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಮುಂದೆ ಕೈಗಳು ಮತ್ತು ಮಂಡಿಯ ಮೇಲೆ ಮೊದಲು ಗುರುತಿಸಿದ್ದ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ತೆವಳುವರು.ಈ ಪ್ರಕಾರದ ಅಂಗಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆಯ ಮೂಲಕ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವನ್ನು ಒಂದು ಬಾರಿ ಸುತ್ತಿಬರಲು ಕನಿಷ್ಟ ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳು ತಗಲುತ್ತವೆಯಲ್ಲದೆ ಅತಿ ತೀವ್ರವಾದ ದೈಹಿಕ ದಂಡನೆಯನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವು ಟಿಬೆಟ್ ನ ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅತಿ ದುರ್ಗಮ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿದೆ. ಈಚೆಗೆ ಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ ಕೆಲವು ಕನಿಷ್ಠ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸುವ ದಿಸೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಸಾಗಿವೆ. ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವನ್ನು ಪೂಜಿಸುವ ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಕಾಲು ಸೋಕಿಸುವುದು ಅತಿ ಘೋರ ಪಾಪದ ಕಾರ್ಯ.ಇದನ್ನು ಮೀರಿ ಪರ್ವತವನ್ನು ಏರಲು ಹೊರಟವರು ಪ್ರಾಣಕಳೆದುಕೊಂಡರೆಂದು ಜನರ ಹೇಳಿಕೆ

೧೯೫೦ರಲ್ಲಿ ಚೀನೀಯರಿಂದ ಟಿಬೆಟ್ ನ ಆಕ್ರಮಣ ಮತ್ತು ಭಾರತ-ಚೀನಾಗಳ ನಡುವೆ ಸಂಭವಿಸಿದ ಘರ್ಷಣೆಗಳಿಂದಾಗಿ ೧೯೫೯ ರಿಂದ ೧೯೮೦ ರ ವರೆಗೆ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತದ ಯಾತ್ರೆ ನಿಂತುಹೋಗಿತ್ತು. ೧೯೮೦ರ ನಂತರ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಭಾರತದಿಂದ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತಕ್ಕೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ನಿಗದಿತ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಯಾತ್ರಿಕರಿಗೆ ಪರವಾನಿಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಯಾತ್ರೆಯು ಭಾರತ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ಸರಕಾರಗಳ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶನದಡಿ ನಡೆಯುವುದು.ಭಾರತೀಯರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉತ್ತರಾಖಂಡದ ಕುಮಾವ್ ಹಿಮಾಲಯವನ್ನು ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ದಾಟಿ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತವನ್ನು ತಲುಪುವರು.ಈ ಪಾದಯಾತ್ರೆಯು ಅತಿ ದೀರ್ಘದಾರಿಯದು ಮತ್ತು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಕೂಡ. ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗಗಳೆಂದರೆ ಕಾಠ್ಮಂಡುವಿನಿಂದ ಅಥವಾ ಲ್ಹಾಸಾದಿಂದ ರಸ್ತೆಯ ಮೇಲಿನ ಪಯಣ.ಕಾಠ್ಮಂಡು ಮತ್ತು ಲ್ಹಾಸಾಗಳನ್ನು ಭಾರತದಿಂದ ವಿಮಾನಯಾನದ ಮೂಲಕ ತಲುಪಬಹುದು.

ಪವಿತ್ರ ಕೈಲಾಸಪರ್ವತದ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಿಂದ ಅಥವಾ ಕುದುರೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು ಮಾಡಬಹುದು. ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯು ೧೫೦೦೦ ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ ಮುಂದೆ ೧೯೦೦೦ ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಡೋಲ್ಮಾ ಪಾಸ್ ಅನ್ನು ದಾಟಬೇಕಾಗುವುದು. ಇದು ಒಟ್ಟು ಮೂರು ದಿನಗಳ

Mount Kailash
Elevation : 6,638 m (21,778 ft)
Location : China (Tibet)
Range : Trans-Himalayas
Prominence : 1,319 m
Coordinates : 31°04′00″N, 81°18′45″E
Mount Kailash is a peak in the Gangdisê mountains which is part of the Himalayas in Tibet, the source of some of the longest rivers in Asia—the Indus River, the Sutlej River, a tributary of the Indus River, and the Brahmaputra River—and is considered as a sacred place in four religions—Hinduism, Buddhism, Jainism and Bön faith. In Hindu religion, it is considered to be the abode of Lord Shiva. The mountain lies near Lake Manasarowar and Lake Rakshastal in Tibet.

There have been no recorded attempts to climb Mount Kailash; it is considered off limits to climbers in deference to Buddhist and Hindu beliefs. It is the most significant peak in the world that has not seen any known climbing attempts.
The word Kailāśā means "crystal" in Sanskrit. The Tibetan name for the mountain is Gangs Rin-po-che, meaning "precious jewel of snows". Another local name for the mountain is Tisé Mountain. In the Jain tradition, the mountain is referred to as Ashtapada.

Religious significance : In Hinduism
According to Hinduism, Shiva, the destroyer of evil and sorrow, resides at the summit of a legendary mountain named Kailāśā, where he sits in a state of perpetual meditation along with his wife Pārvatī, the daughter of Himalaya. Kubera, the god of wealth was also said to have his abode on or near the mountain.

This Kailāśā is regarded in many sects of Hinduism as paradise, the ultimate destination of souls and the spiritual center of the world. Some traditions also aver that the mountain is Shiva's linga and Lake Manasarowar below is the yoni of His consort. According to one description in the Vishnu Purana, Mount Kailash is the center of the world, its four faces are made of crystal, ruby, gold, and lapis lazuli. It is the pillar of the world; is 84,000 leagues high; is the center of the world mandala; and is located at the heart of six mountain ranges symbolizing a lotus. The four rivers flowing from Kailash then flow to the four quarters of the world and divide the world into four regions.

The largest and most important rock-cut temple, Kailash Temple at Ellora,Maharashtra is named after Mount Kailash. Many of its sculptures and reliefs depict episodes relating to Shiva and Parvati, including the demon Ravana's attempt to dislodge them by shaking Mount Kailash.


FROM 24 DEC 2009 TO 27 DEC 2009



24-12-2009 3-00 PM BANGALORE TO SHIMOGA (242 Kms)

25-12-2009 SIGANADOORU, HOLE BAGILU, HONNEMARADU,KELADI, IKKERI, VARADAHALLI (night halt at sharavathi nature camp)
26-12-2009 Muppane, breakfast TOWARDS MURUDESHESARA or Kollur, Kodachadri etc

27-12-2009 After breakfast Towards Bangalore

IMP Phone Numbers: JOG (08188)
DCF, Sagar : 08183 226071 228171(O) 226203 (F)
220440 (R)

TALAGUPPA : (24-12-2009) We reached Talaguppa by 11-30 pm and took rest at IB,

Info on Talaguppa:
Talguppa is a village in the Shimoga district of the Indian state of Karnataka. It lies 14 k.m. from Jog Falls which happens to be the deepest waterfall in India

Talguppa lies on the Shimoga-Talguppa railway line which is meter gauge. This is to be converted into broad gauge under project Project Unigauge to Birur to the east.

Next Day i.e on 25th Dec 2009 after finishing morning coffee/tea we started our journey towards Singandoor, on reaching the Holebagilu the backwaters of the Sharavathi from where we need to cross the backwaters through a barge, a long line of vehicles were in the que, we parked our vehicle and gone by walk with taking our vehicle in the barge and after crossing the barge, we need to go another 5 kms to reach the temple, it is by local jeeps or vans or else we need to go by trek, we decided to go on trek two families went through the amidst of the forest route reached the temple premises a long que also at temple for darshan of Goddess Chaudeshwari after having darshan we came back to Holebagilu

Info on Sigandooru
Sigandooru is a holy place of Goddess Chaudeshwari. A large temple of Goddess Chaudeshwari is situated here. This place is located in the other side of backwater of river Sharavathi. Situated in the midst of highly dense forest, it attracts thousands of people every day. We need to cross the Sharavathi back water by barge (launch- big flat Boat like) to go to Sigandoor. It is a mesmerizing experience to go to Sigandoor. This Goddess is a highly believed deity in Sagara and the surrounding taluks as a protector against theft and robbery. Coupons for entry will be distributed on first come first serve basis.


Holebaagilu is situated on the banks of the Sharavathi River at about 30 km from Sagara. One has to take a diversion from B. H. Road towards Ikkeri Road to get there. The Sharavati backwaters of Linganamakki dam has submerged acres of land here. It is a place of natural beauty. It is situated in Kolur Grama Panchayat Limits. One has to take a "launch" (flatboat) to get across the backwaters to reach the other side where Sigandooru is located. The ride is really enjoyable. The first priority is given for localites and their vehicles in this launch since they are the affected ones due to this submersion. Madenur Dam which was submerged due to the construction of the Linganamakki Dam is at a short distance from here. It can be seen only during summer.

From here we moved towards Ikkeri and had a darshan of Lord Aghoreshwara

Info on Ikkeri
Ikkeri (Kannada: ಇಕ್ಕೇರಿ) is situated in Shimoga district of Karnataka state at about 3 km to the south of Sagara. The word Ikkeri in Kannada means "Two Streets". This place was the capital of the Keladi Nayakas for some years. The walls of the city were of great extent, forming three concentric enclosures. In the citadel, was a palace built with mud and timber, adorned with carvings. Today what remains is the temple of Aghoreshvara (one of the several names of Lord Shiva), a large and well proportioned stone-building, constructed in a mixed style with a unique conception.

There are intricate carvings on the stone walls of the temple. There are carvings & sculptures such as Temple Relief (sculpture consisting of shapes carved on a surface so as to stand out from the surrounding background), Erotica, Fingurine, Old Kannada Manuscript, Sculpted Elephant etc.After having darshan of Lord Aghoreshwara next we reached Varadahalli and had a darshan of Goddess Rama Durgamba and had a prasadam of lunch over there, we are very lucky to get a prasadam at 3 pm this is due to the blessings of the god, and nearby we visited the His Holiness Sri Sridhara Swami Gudda and had a darshan over there

Info on Varadahalli

Varadapura (Varadahalli/Vaddalli)

This place is situated 6 km from the town where one has to take a diversion from Jog Road soon after the end of the town limits. It is famous for the samadhi of His Holiness Sri Sridhara Swami who was among the great saints of 20th century.

And from there our next leg of journey was towards KELADI, we visited the old Historical Shiva Temple over, we appointed a guide over there he explained about the Keladi Dynasty

Info on Keladi
A Shiva temple of historical importance is located here. It is located at a distance of 6 km from the town. One has to take a diversion at Sorab Road. There is a museum containing old manuscripts written during the times of the Keladi dynasty.

This was the capital city of the Kingdom of Keladi, a feudatory of Vijayanagara Empire. After the disintegration of Vijayanagara Empire in the Battle of Talikota, the Keladi Nayakas created an independent kingdom and it remained so until it was annexed to Mysore Kingdom by Hyder Ali.
Shivappa Nayaka and Chennamma were the rulers of this kingdom. There is a Rameshwara temple at Keladi which is built in the Hoysala-Dravida style.

After visiting the famous historical temple visit we reached Sharavathi Nature Camp at Jog Fall, (It is under the control of Forest Dept) . It was one of the finest nature camp I visited with good care taken by the Meti at the Camp, -Night Halt

Info on Sharavathi Nature Camp :

A part of the Sharavathi river basin was declared as a wildlife sanctuary on 20 April 1972.[8] Spread over an area of 431.23 km²., it has dense evergreen and semi-evergreen forests. Linganamakki reservoir spread over an area of 128.7 km². is a part of this sanctuary. The remaining area has been divided into core zone (74.33 km².), buffer zone (170.67 km²) and tourism zone (57.53 km².).[8] The altitude in the sanctuary varies from 94 to 1102 mts, the highest point being Devarakonda on the southern edge of the sanctuary. Temperatures range from 15° to 38 °C and mean annual rainfall is 4500 mm


The sanctuary has mainly evergreen, semi-green and some moist deciduous forests. Trees in the evergreen forest include species such as Dipterocarpus indicus, Calophyllum tomentosum, Machilus macrantha, Caryota urens and Aporosa lindleyana. [8] In the semi-evergreen and moist deciduous forests, common species include Lagerstroemia lanceolata, Hopea parviflora, Dalbergia latifolia, Dillenia pentagyna, Careya arborea, Emblica officinalis, Randia sp., Terminalia sp. and Vitex altissima.


The sanctuary is a refuge of the endangered Lion-tailed macaque. Other mammals include tiger, leopard (black panther), wild dog, jackal, sloth bear, spotted deer, sambar, barking deer, mouse deer, wild pig, common langur, bonnet macaque, Malabar giant squirrel, giant flying squirrel, porcupine, otter and pangolin. Reptiles include king cobra, python, rat snake, crocodile and monitor lizard.[8] Some of the avian species found in the sanctuary include three species of hornbill, paradise flycatcher, racket-tailed drongo, blue-throated barbet and Indian lories and lorikeets.

26th Dec 2009 : We took leisurely and had bath and breakfast we visited a view point near the nature camp from where we can a have a view of full aerial view of JOG Falls including two bungalows (British as well as PWD)
From there we visited the Vodenbyle where we had a darshan of Goddess Padmavathi and a Jain Temple over there, one has to seek a permission from the Security of the KPC Office because it falls enroute Linganamakki Dam Route, full dense forest route, nice journey to reach the place VODENBYLE after having a darshan we moved towards the backwaters of the Sharavathi we had a nice speed boat ride and from there we came back to Sharavathi Nature camp and visited the Muppane Nature Camp it was also one of the best nature camp on the backwaters of Sharavathi- Halting is not permitted because of lack of infrastructure over there and having a cup of black tea we came back to our camp and had dinner.

27th Dec 2009 : We decided to move towards Murudeshwara, before visiting the place we had a darshan of IDGUNJI Ganapathi from there we reached Murudeshwara,heavy rush over there because of Christmas Holidays finally we managed to have darshan of Lord Murudeshwara and having lunch over enroute we reache Kollur Mookambika Temple and also have a darshan of Goddess Mookambika and from there we departed the last leg of journey towards Bangalore, We reached Bangalore on 28th Dec 2009 by 5 am.